Maak kennis met onze nieuwe partner ’t Palet
Op deze basisschool in de Haagse Schilderswijk begon Monique Duijndam ruim twee jaar geleden met het ontwikkelen van een eigen schoolbibliotheek. Een plek waar leerlingen warm onthaald worden, waar boeken en bijbehorende knuffels staan te pronken in de kasten en waar het overstroomt van de ideeën voor nóg meer leesplezier.

Iedere week een biebbezoek
In de bibliotheek van basisschool ’t Palet is Monique vier dagen per week aanwezig om leerlingen te helpen bij het vinden van het juiste boek. Hier komen iedere week halve klassen met leerlingen van groep 4 en 5 binnen om te leren hoe je een boek kiest, hoe je leest en hoe je met de boeken omgaat. Alles op een leuke en uitnodigende wijze. De leerlingen van groep 6, 7 en 8 lopen zelfstandig binnen als het tijd is om hun boek terug te brengen en een nieuw boek te lenen.
“Ik neem echt de tijd voor de leerlingen. Om leesplezier te creëren is het tenslotte heel belangrijk dat ze de juiste boeken lezen. Ik vraag wat ze leuk vinden, of ze iets spannends zoeken of juist met fantasie, en neem ze aan de hand mee door de bibliotheek. Ik help ze een keuze te maken en nodig ze uit om af en toe ook iets anders te proberen om zo nieuwe genres en titels te ontdekken. Zonder te pushen, maar wel in de hoop dat ik ze naast ‘Dagboek van een muts’ of ‘Het leven van een loser’ een inkijkje kan geven in nieuwe verhalen en ze uit kan dagen om die te gaan ontdekken.” Ook het aansluiten op de belevingswereld van de leerlingen is hierbij heel belangrijk. “Ik merkte al snel dat leerlingen enthousiast werden van namen als Ahmed of Amir in de tekst of titel. Namen die ze herkennen, waardoor ze gelijk willen weten waar deze boeken over gaan.”

Lezen op niveau
Soms willen de leerlingen graag een boek lezen dat niet bij hun niveau past. Ook daarvoor heeft Monique een oplossing. “Ik laat de kinderen het altijd proberen. Daarbij passen we de vijfvingerregel toe. Ze houden hun hand op en voor ieder moeilijk woord dat ze tegenkomen en niet begrijpen, moeten ze één vinger naar beneden doen. Hebben ze minder dan 2 vingers naar beneden, dan kunnen ze het boek proberen. Als alle vingers in één bladzijde weg zijn, dan is het boek te moeilijk en mogen ze iets anders uitkiezen. Natuurlijk wel met de belofte dat ze het later nog eens opnieuw mogen proberen.”
Ook als leerlingen het boek dat ze gekozen hebben na de eerste bladzijde niet leuk vinden, hoeven ze van Monique niet door te lezen. Samen kiezen ze gewoon een ander boek uit. “Zo houden we het lezen leuk.” Legt een leerling ieder boek na de eerste bladzijde terug, dan kijkt Monique samen met het kind wat er aan de hand is en hoe ze kan helpen om het lezen toch nog leuk te maken.
Knuffels als magneet
“Kinderen zijn vaak gek op knuffels. Ik heb in de bibliotheek dan ook een heleboel knuffels staan van personages uit boeken. Denk aan de Gorgels, Pippi Langkous en Blitz. Zodra de kinderen die knuffels beetpakken, vraag ik ze of ze het boek ook willen lezen. Vaak werkt dat heel goed. Door met de knuffels te spelen en die erbij te pakken tijdens het lezen, komt het boek als het ware tot leven”, vertelt Monique.
Ook creatieve opdrachten helpen daarbij. “Met het boek Blitz hebben we een project gedaan in groep 4 met een eerste oefening in een stelles. De kinderen kregen een inleiding in het verhaal en mochten bedenken hoe Blitz naar een andere planeet zou kunnen gaan. Hier maakten ze een tekening van en beschreven ze in een paar woorden hoe de reis verliep, wat Blitz onderweg allemaal meemaakte en hoe het afliep. De winnende verhalen kwamen in de boom die in de Bieb staat te hangen, met een bordje erbij: ‘stttt...... hier groeien verhalen’.” Blitz bleef een tijdje in de klassen en de kinderen leefden helemaal met hem mee. Ze knutselden zelfs een bed om de Blitz knuffel aan het einde van de schooldag in te slapen te leggen, zodat hij kon uitrusten van zijn avonturen.

Zichtbaar zijn
Om draagvlak te creëren onder de leerkrachten, maar ook om leerlingen bij de bibliotheek en de boeken te betrekken, heeft Monique gemerkt dat het heel belangrijk is om zichtbaar te zijn. “Ik loop vaak rond, bied leuke methoden en activiteiten aan om in de klas met boeken aan de slag te gaan en probeer zowel leerlingen als leerkrachten continu te inspireren om te blijven lezen”, vertelt Monique.
“In de bibliotheek zorg ik altijd voor een aantrekkelijke aankleding om mensen die binnenkomen te inspireren. Door boeken te etaleren, posters op te hangen en recensieomslagen om de boeken te doen met aanbevelingen van leerlingen en leerkrachten.”
Ook de leerlingen betrekt Monique bij de gang van zaken in de bibliotheek. “Ik zeg bijvoorbeeld weleens dat ik onmogelijk al die boeken in mijn eentje kan lezen. Dan vraag ik een leerling of diegene me wil helpen door een boek te lezen en mij te vertellen waar het over gaat. Vaak vinden ze dat heel leuk en gaan ze direct in een van de leeshoekjes zitten om aan het verhaal te beginnen.”

Alles wat je aandacht geeft groeit
Voor haar rol in de bibliotheek volgt Monique de cursus ‘Open Boek’ van Stichting Lezen. “Dat is ontzettend leuk en heel inspirerend”, zegt Monique. “Nu moet ik zeggen dat mijn probleem vaak niet is dat ik niet weet wat ik moet doen of aanbieden, maar dat ik te veel wil. Mijn collega’s fluiten me weleens terug. Niet iedereen kan in mijn tempo mee en er speelt natuurlijk van alles in de klas. Inmiddels heb ik dus een map gemaakt waar ik al mijn ideeën in stop, zodat iemand die een vraag heeft kan kijken wat het beste in de les past.”
Naast de bibliotheek zelf organiseert Monique regelmatig leuke boeken- en leesactiviteiten, zoals een boekenmarkt tijdens de Kinderboekenweek. Onlangs heeft zij ook een pop-up boekenrestaurant opgezet, waar kinderen via een 3-gangenmenu steeds vanuit schalen met leesvoer boeken konden proeven (oftewel konden onderzoeken). In het voorjaar organiseert zij een voorleeswedstrijd op school. Ook zorgt ze voor goed gevulde zwerfboekenkasten bij de ingang van de school, waar de kinderen maar wat graag boeken van mee naar huis nemen.
“Alles wat je aandacht geeft groeit. Ik probeer dan ook geen kans onbenut te laten om kinderen te laten lezen, met boeken in aanraking te brengen en leerkrachten boeken te laten gebruiken tijdens de lessen.”

Benieuwd naar deze mooie bibliotheek of op zoek naar inspiratie? Maak kennis met Monique en neem een keer een kijkje!
